Летом мы поехали к бабушке. Папа вёз нас в машине и сказал, что часто будет возить семью в деревню. Когда мы приехали, бабушка шла нам навстречу и несла корзину с яблоками. Я помог ей и сам понёс корзину в дом.
После обеда дедушка водил нас по саду и показывал разные растения. Он часто водит внуков по этим тропинкам. Вечером бабушка пообещала завтра нести нам пирог к завтраку.
1)Հաշվե՛ք․
ա=8
Բ=15
Գ=30
Դ=70
Ե=20
Զ=900
Է=800
Ը=5000
2)Արտադրիչը տարեք արմատանշանի տակ`
բ)-√18
գ)√4².5=√80
դ)-√500
ե)√4a²
զ)√5m²n²
է)-√24x²
ը)√18p²q²
թ)√3x⁴
ը)
3)Արտադրիչը դուրս բերեք արմատանշանի տակից`
ա)√2/√9=√2/3
բ)√3/√16=√3/4
գ√40/√81=√10.4/√81=2√10/9
դ)√72/√25=√36.2/√25=6√2/5
ե)√25/2=√25/√2=5√2
զ)√5/4=√5/√4=√5/2
է)√x³/√9=√x².x/√9=x√x/3
ը)√7a/√16b²=√7a/4b
թ)√3m³n²/√4a²b=√3√m².m√n²/√4a².√b=mn√3m/2a√b
ժ)√25√x²√y³/√m√n⁷=5xy√y/n³√mn
լ)√10m³/n=m√10m/√n
4)Հաշվե՛ք․
ա=3
բ=2
գ=5
դ=5
ե=3
զ=5
է=√3
ը=0
թ=16
ժ=6
5)Հաշվե՛ք արտահայտության արժեքը.
բ)√4=2
գ)√25=5
դ)√25=5
ե)√4+1=2+1=3
զ)√25=5
է)√3
ը)4-2-2=0
թ)11+√25=11+5=16
ժ)√36=6
6)Հաշվե՛ք արտահայտության արժեքը.
ա)√36+64=√100=10
բ)2.6=12
գ)(4.3)-(9.2)=12-18=-6
դ)5.4-4=16
ե)2√9+1=2.3+1=7
զ)7-(2.3)=1
է)√8-8=0
ը)8-(-8)=16
1. Գալիլեյի օրենքը.
Բոլոր մարմինները ազատ ընկնում են նույն արագացմամբ՝ անկախ նրանց զանգվածից, եթե անտեսենք օդի դիմադրությունը։
2. Ազատ անկում.
Այդպես է կոչվում մարմնի շարժումը, երբ այն ընկնում է միայն Երկրի ձգողականության ազդեցությամբ։
3. Ինչպե՞ս համոզվել, որ ազատ անկումը հավասարաչափ արագացող է.
Կարելի է չափել ընկնող մարմնի ճանապարհները հավասար ժամանակամիջոցներում․ դրանք աճում են թվերի քառակուսիների պես (1, 4, 9, …), ինչը ցույց է տալիս հավասարաչափ արագացում։
4. Գալիլեյի փորձերը.
5. Ազատ անկման արագացումը.
Ազատ անկման արագացումը հավասար է մոտավորապես
g \approx 9.8 \ \text{մ/վ²},
և այն միշտ ուղղված է դեպի Երկրի կենտրոն։
6. Ազատ անկման բանաձևերը.
h = \frac{gt^2}{2}, \quad v = gt, \quad v^2 = 2gh
7. Շրջանագծային հավասարաչափ շարժում.
Երբ մարմինը շարժվում է շրջանագծով հաստատուն արագության մեծությամբ։
8. Արագության ուղղությունն ու մեծությունը.
9. Պտտման պարբերություն (T).
Այն ժամանակն է, որի ընթացքում մարմինը կատարում է մեկ լրիվ պտույտ։
10. Պտտման հաճախություն (ν).
Պտույտների քանակն է մեկ վայրկյանում։ Միավորը՝ Հերց (Hz)։
11. Պարբերության և հաճախության կապը.
\nu = \frac{1}{T}, \quad T = \frac{1}{\nu}
12. Շրջանագծով շարժվող մարմնի արագությունը.
Եթե շառավիղը՝ R, ապա
v = \frac{2\pi R}{T} \quad կամ \quad v = 2\pi R \nu
Խնդիրներ
1. Որքա՞ն կտևի 500 մ բարձրությունից անկումը։
h = \tfrac{1}{2} g t^2 \quad \Rightarrow \quad t = \sqrt{\tfrac{2h}{g}}
t = \sqrt{\tfrac{2 \cdot 500}{9.8}} \approx \sqrt{102} \approx 10.1 \ \text{վ}
Պատասխան․ մոտ 10 վրկ։
2. Ինչ արագություն կունենա գետնին հարվածելիս։
v = gt = 9.8 \cdot 10.1 \approx 99 \ \text{մ/վ}
Պատասխան․ մոտ 100 մ/վ։
3. Անվադողի եզրակետերի արագությունը։
R = 0.6 \ \text{մ}, \quad \nu = 8 \ \text{վ}^{-1}
v = 2\pi R \nu = 2\pi \cdot 0.6 \cdot 8 \approx 30.2 \ \text{մ/վ}
Պատասխան․ մոտ 30 մ/վ։
4. Երկրի պտտման արագությունը Արեգակի շուրջը։
R = 150 \ 000 \ 000 \ \text{կմ} = 1.5 \cdot 10^{11} \ \text{մ}
T = 365.26 \ \text{օր} = 365.26 \cdot 24 \cdot 3600 \approx 3.16 \cdot 10^7 \ \text{վ}
v = \frac{2\pi R}{T} = \frac{2\pi \cdot 1.5 \cdot 10^{11}}{3.16 \cdot 10^7} \approx 29.8 \cdot 10^3 \ \text{մ/վ}
Պատասխան․ մոտ 30 կմ/վ։
1.Նշել Արևելյան Եվրոպայի տնտեսական զարգացման առանձնահատկությունները։
Արևելյան Եվրոպայում տնտեսական աճի և արդյունաբերության զարգացման առանցքային գործոն են համարվում օգտակար հանածոները, քանի որ ապահովում են հումքով, էներգիայով և մշակված նյութերով՝ թե՛ ծանր, թե՛ թեթև արդյունաբերության, ինչպես նաև նոր տեխնոլոգիաների ոլորտների զարգացումը:
2. Բնութագրել օգտակար հանածոների դերը արդյունա դրության տարբեր ճյուղերի զարգացման գործում։
Կարևոր են՝
Մետաղների հանքարդյունաբերությունը (երկաթ, պղինձ, ալյումին, ցինկ) ապահովում է հումք մեքենաշինության, սարքաշինության և կառուցողական արդյունաբերության համար:
Քիմիական արդյունաբերությունը օգտագործվում են կիսաաղի արտադրության, պարարտանյութերի, պլաստմասսաների և այլ քիմիական նյութերի արտադրության մեջ:
Պղնձի, ալյումինի, երկաթի հանքերը ապահովում են շինարարական և արդյունաբերական մետաղական արտադրանքի պահանջարկը:
Անվտանգ էներգիայի արտադրությունը ապահովվում է ծխախոտի, նավթի, գազի միջոցով:
Այդ ոլորտն ապահովում է ջերմակայուն և արդյունաբերական արտադրության անխափան գործունեություն:
Հանքարդյունաբերությունը հիմք է տալիս արտադրության ավտոմատացման, էլեկտրոնիկայի, էլեկտրամեխանիկայի ոլորտների զարգացման համար
3. Նշել Դանուբ գետի դերը Արևելյան Եվրոպայի տնտեսության մեջ։
Ջրային տրանսպորտի զարգացման համար մե նշանակություն ունեն ծովային նավահանգիստները,որոնք նախ և առաջ միջազգային առևտրի գլխավոր դարպասներն են։Մեծ նշանակություն ունի Դանուբը,Օդրան,Վիսլան,Դնեպրը։Երկաթե դարպասներ ջրահանգույցի կառուցումը և դրան կից նավանցման հարմարությունների շինարարությունը բարելավեցին Դանուբի նավարկելիությունը։
1.Լրացնել խաչբառը.
3.տրամագիծ
5.բազմապատ
8.շրջան
10. կողմ
13.քառակուսի
1.գրամ
2.գագաթ
5.բեկյալ
6.կոտորակ
7.աստիճան
9.անկյուն
11.կարագ
12. օր
2.8սմ լայնությամբ և 14 սմ երկարությամբ ուղղանկյունը մասամբ ծածկած է 4 սմ կողմով քառակուսով։ Գտնել նարնջագույն տիրույթի մակերեսը։ Նկարում քառակուսին բաժանված է 4 հավասար մասերի։
3.Պարզել օրինաչափությունը և գտնել բաց թողնված թիվը.
410
1.Ինչու՞ է անհրաժեշտ աշխարհը բաժանաել տարածաշրջանների:
Աշխարհը տարածաշրջանների բաժանելը անհրաժեշտ է մի քանի հիմնական պատճառներով՝
Տարածաշրջանային առանձնահատկությունների ուսումնասիրություն,
Տնտեսական պլանավորում և համագործակցություն,
Սոցիալական և մշակութային առանձնահատկությունների կառույց,
Գլոբալ և քաղաքական վերլուծություններ,
Կրթության և գիտության հարմարեցում
2.Ի՞նչ սկզբունքներ կառանձնացնեք, երբ անհրաժեշտ լինի աշխարհը տարածաշրջանների բաժանաելու:
Հետևյալ սկզբունքները կառանձնացնեմ, երբ անհրաժեշտ լինի աշխարհը տարածաշրջանների բաժանաելու՝
1.Տարածքային սկզբունք,
2.Տնտեսական սկզբունք,
3.Մշակութային և սոցիալական սկզբունք,
4.Քաղաքական և վարչատարածքային սկզբունք,
5.Տարածաշրջանային համաչափության սկզբունք
3.Ուրվագծային քարտեզի վրա առանանձին նշել բոլոր տարածաշրջանները:
Ավելի մեծ աշխարհամասերի նշում՝ Ասիա, Եվրոպա, Աֆրիկա, Ամերիկա, Ավստրալիա, Անտարկտիկա,
Եվրոպայի և Ասիայի խոշոր տարածաշրջանների նշում՝ Արևելյան Եվրոպա, Արևմտյան Եվրոպա, Հյուսիսային Եվրոպա, Հարավային Եվրոպա, Արևելյան Ասիա, Հարավարևելյան Ասիա, Հարավային Ասիա, Մերձավոր Արևելք, Կենտրոնական Ասիա,
Ամերիկայի տարածքային բաժանում՝ Հյուսիսային Ամերիկա (Կանադա, ԱՄՆ, Մեքսիկա), Կենտրոնական Ամերիկա, Կարիբյան կղզիներ, Հարավային Ամերիկա,
Աֆրիկա ՝Հյուսիսային Աֆրիկա, Արևմտյան Աֆրիկա, Արեն Աֆրիկա, Կենտրոնական Աֆրիկա, Հարավարևելյան Աֆրիկա:
Ավստրալիա, Նոր Զելանդիա
Сегодня многие думают, что люди стали эгоистичнее, чем раньше. Кажется, что каждый занят только собой, своими интересами и успехами. Из-за этого возникает вопрос: осталось ли место для большой любви и самопожертвования?
На самом деле такие чувства не исчезли. Мы можем видеть их в семьях: родители жертвуют временем и силами ради детей, супруги поддерживают друг друга даже в трудные моменты. Самопожертвование проявляется и в обществе: врачи, спасатели, волонтёры помогают другим, иногда рискуя собственной жизнью.
Конечно, в мире стало больше равнодушия и спешки, но огромная любовь всегда будет существовать там, где человек готов ставить чужие интересы выше собственных. Она не всегда заметна, но именно она делает жизнь человечной и настоящей.
Արտազատական գեղձերից են արցունքագեղձերը, թքագեղձերը,լյարդը, քրտնագեղձերը, ճարպագեղձերը և կաթնագեղձերը։
1.Ներկայացրեք ,թե ինչ քաղաքականություն էր վարում Բյուզանդիան Հայաստանի մեծագույն մասի բռնակցումից հետո
Բյուզանդիան Հայաստանի մեծագույն մասը բռնակցելուց հետո վարում էր մի քաղաքականություն, որի հիմնական նպատակն էր թուլացնել հայերի քաղաքական ու ռազմական ինքնուրույնությունը և ամրապնդել իր իշխանությունը տարածաշրջանում։
2. Ինչով էր պայմանավորված 1071 թ. Մանազկերտի ճակատամարտում Բյուզանդիայի պարտությունը
Ներքին անհամերաշխություն. Բյուզանդական բանակում կային հակասություններ, իսկ ազնվականների մի մասը նույնիսկ դավաճանեց կայսր Ռոմանոս IV-ին։
Սխալ ռազմավարություն. Կայսրը գերագնահատեց իր ուժերը և սխալ տեղակայեց զորքը՝ թուլացնելով թիկունքը։
Բանակի բազմազգ լինելը. Զորքը բաղկացած էր տարբեր ազգերի վարձկաններից, որոնք մարտի պահին քիչ հավատարիմ գտնվեցին։
Սելջուկների արագաշարժ մարտավարություն. Ալփ Արսլանի թեթև հեծելազորը օգտագործեց շարժուն հարձակումներ ու կեղծ նահանջներ, ինչին բյուզանդացիները պատրաստ չէին։
3.Ինչ հետևանքներ ունեցան Բյուզանդիայի քաղաքականությունն ու սելջուկների արշավանքները հայության համար
Պետականության կորուստ. Հայկական թագավորություններն ու իշխանությունները վերացան, իսկ հայերը զրկվեցին քաղաքական ինքնուրույնությունից։
Ռազմական թուլացում. Բյուզանդիան քայքայեց հայկական զինուժը, և հայերը չկարողացան կազմակերպված դիմադրել սելջուկներին։
Արտագաղթ. Սելջուկների հարձակումներից ու բռնի վերաբնակեցումներից հայության զգալի մասը լքեց հայրենիքը՝ տեղափոխվելով Կիլիկիա, Վրաստան ու այլ երկրներ։
Տնտեսական անկում. Գյուղերը ավերվեցին, հողերը ամայացան, առևտուրը խաթարվեց։
Մշակութային ու կրոնական ճնշումներ. Հայերը ենթարկվեցին ճնշումների, եկեղեցիները փակվեցին կամ ավերվեցին։
Բնակչության կազմի փոփոխություն. Սելջուկների վերաբնակեցման հետևանքով Հայաստանում փոխվեց էթնիկ և կրոնական հավասարակշռությունը։
4. Ինչ հետևանքներ ունեցավ Հայաստանի ռազմական ուժերը թուլացնելու ՝ Բյուզանդիայի վարած քաղաքականությունը
Պաշտպանական անկարողություն. Հայաստանը զրկվեց ինքնուրույն պաշտպանվելու հնարավորությունից՝ բաց թողնելով սելջուկների ներխուժման ճանապարհը։
Ազնվականության դիրքի կորուստ. Հայ իշխանները զրկվեցին իրենց զորքերին ղեկավարելու իրավունքից, և նրանց ազդեցությունը նվազեց։
Ժողովրդի անպաշտպանություն. Գյուղացիությունն ու քաղաքաբնակները մնացին առանց զինված ուժերի, ինչը հանգեցրեց զանգվածային ավերումների ու բռնի տեղահանությունների։
Արտագաղթի աճ. Անվտանգության բացակայությունը ստիպեց հազարավոր հայերի լքել հայրենիքը։
Տարածքային կորուստներ. Թուլացած պաշտպանությունը հեշտացրեց սելջուկների վերաբնակումը և Հայաստանի հողերի օտարացումը։
5. Ինչով էր վտանգավոր սելջուկների ՝ աստիճանաբար Հայաստանում վերաբնակվելու գործընթացը
Էթնիկ կազմի փոփոխություն. Հայերի թիվը նվազեց, իսկ սելջուկների աճը փոխեց բնակչության ազգային հավասարակշռությունը։
Քաղաքական վերահսկողության կորուստ. Նորաբնակ սելջուկական ցեղերը աստիճանաբար հաստատվեցին հայկական հողերում և ստեղծեցին իրենց իշխանությունը։
Հողերի օտարում. Հայ գյուղացիները զրկվում էին իրենց հողերից, որոնք տրվում էին սելջուկներին։
Տնտեսական անկում. Սելջուկների ավարառուները խաթարում էին գյուղատնտեսությունն ու առևտուրը։
Մշակութային ու կրոնական ճնշումներ. Հայերը ստիպված էին ապրել օտար մշակույթի ու իսլամի ազդեցության տակ։
6. Պատկերացրու,որ դու բյուզանդական կայազորի հրամանատարն ես և արդեն տեղյակ ես հայերի ասպատակությունների մասին: Ինչ քայլեր կձեռնարկես որպեսզի կրկին շահես հայերի համակրանքը և նրանց ներուժն օգտագործես սելջուկների դեմ
Առաջին քայլը՝ ապահովել անմիջական պաշտպանություն և հանրային արդարություն։ Հաջորդը՝ միավորել տեղացի ղեկավարներին եւ զինված ուժերին համատեղ պաշտպանական ստորաբաժանումների մեջ՝ շնորհելով որոշ զինվորական և տնտեսական խթաններ։Վերջապես՝ ճանաչել եկեղեցին և տալ գրավոր երաշխիքներ՝ երկարաժամկետ հավատարմությունը ապահովելու համար։
7.Ըստ քեզ ինչ ընթացք կարող էին ունենալ Բյուզանդիայի ու սելջուկների ռազմական բախումները, եթե բյուզանդացիները Հայաստանում չվարեին հայերին գաղթեցնելու և հայկական ռազմական ուժերը թուլացնելու քաղաքականություն
Եթե Բյուզանդիան չթուլացներ հայկական ուժերը, հաստատ հնարավոր կլիներ տրամագծորեն ավելի ամուր պաշտպանություն և երկարաձգված դիմադրություն սելջուկների առջև՝ ինչը հնարավորություն կտար փոխել մաս-մաս ռազմաճակատների ելքը։
Բայց այս ամենը չի երաշխավորում լիարժեք հաջողություն՝ որովհետև Բյուզանդիայի պարտությունը Մանազկերտում ու տարածաշրջանային փոփոխությունները պայմանավորված էին նաև կայսրության ներքին քաղաքական անկայունությամբ, կառավարման խնդիրներով և սելջուկների մարտավարական ուժեղ կողմերով։
8.Ինչ գործոններ են նպաստել 11-12- րդ դարերում Հայաստանից հայերի արտագաղթին և ինչպես է այն ազդել տարածքաշրջանի վրա
Ընդհանուր առմամբ, արտագաղթը թուլացրեց Հայկական լեռնաշխարհի ներուժը, բայց միևնույն ժամանակ ստեղծեց նոր կենտրոններ, որոնցից ամենակարևորը դարձավ Կիլիկիան։